Plan een demo

Bijgewerkt op

Woordenlijst

Begrippen

De woorden uit de aanvraagfase, elk in één of twee zinnen. Een begrip uit de UAV 2012 of het ARW 2016 komt uit de gepubliceerde tekst; de rest uit hoe installatie.ai werkt.

Over deze pagina

  • 41 begrippen van A tot Z.
  • 13 uit de UAV 2012 of het ARW 2016, zoals in de gepubliceerde tekst.
  • 5 met een voorbeeld uit het fictieve dossier Proefpolder.
Datum
Status
Concept, nog niet gelezen door een ervaren calculator.
  1. Aannemingssom

    De aannemingssom is het bedrag waarvoor de aannemer zich verbindt het werk tot stand te brengen, zonder btw. Stelposten zitten erin.

    Lees verder: Welke fouten wil je voorkomen?

  2. Aanvraagdossier

    Een aanvraagdossier is het geheel van stukken bij één aanvraag: offerteaanvraag, bestek of technische omschrijving, tekeningen, rapporten, mails en nota's van inlichtingen.

    In installatie.ai: Je levert het aan zoals je het kreeg, ook als zip of als mail met bijlagen.

    Lees verder: Aanleveren

  1. BENG-berekening

    Een BENG-berekening is de berekening die een nieuw gebouw toetst aan de eisen voor bijna energieneutrale gebouwen: energiebehoefte (BENG 1), primair fossiel energiegebruik (BENG 2) en aandeel hernieuwbare energie (BENG 3). De uitgangspunten erin, zoals het ventilatiesysteem, kunnen afwijken van de technische omschrijving.

    Lees verder: Uitgangspuntennotitie

  2. Bestek

    Het bestek is volgens de UAV 2012 de beschrijving van het werk, de daarbij behorende tekeningen, de voor het werk geldende voorwaarden, de nota van inlichtingen en het proces-verbaal van aanwijzing. In de praktijk heet vaak alleen de beschrijving het bestek.

    Lees verder: Uitgangspuntennotitie

  3. Bouwteam

    Een bouwteam is een samenwerking waarin opdrachtgever, adviseurs en uitvoerende partijen al vroeg in het project samen aan het ontwerp werken. Er is dan vaak nog geen bestek, dus de scope ligt nog niet vast.

    In installatie.ai: Een bouwteam zonder bestek wordt een open punt.

    Lees verder: Wat je krijgt

  4. Bron

    Een bron is de plek waar een waarde staat: het stuk, de pagina en het letterlijke citaat.

    In installatie.ai: Het citaat moet na een vaste normalisatie letterlijk op die pagina staan, anders komt de waarde niet in de notitie.

    Lees verder: Leeg is leeg

  5. Brandveiligheidsrapport

    Een brandveiligheidsrapport is een rapport over hoe een gebouw brandveilig wordt. Voor de installateur staan er eisen in voor onder meer brandmelding, noodverlichting en brandkleppen, die kunnen afwijken van het bestek.

    Lees verder: Uitgangspuntennotitie

  1. Calculatorveld

    Een calculatorveld is een uitgangspunt dat niet uit de stukken komt maar van de calculator, zoals het advies om in te schrijven of de aantallen wandcontactdozen.

    In installatie.ai: Deze velden blijven leeg voor jou, en een nieuwe analyse overschrijft nooit wat jij invulde.

    Lees verder: Wat vult de calculator zelf in?

  2. Concept-vraag

    Een concept-vraag is een voorstel voor een vraag aan de aanbesteder, die volgt uit een tegenstrijdigheid of een open punt, met de bron waar de vraag over gaat.

    In installatie.ai: Je bewerkt, ordent en exporteert de vragen als Word of Excel.

    Lees verder: Nota van inlichtingen

  1. Deel A

    Deel A is het korte eerste deel van de uitgangspuntennotitie. De uitgangspunten waarmee de calculator start, als korte samenvatting en tabel: het project in één oogopslag, aanvraag en procedure, het contract in het kort, de planning, de belangrijkste signalen, wat je nog uitzoekt of opvraagt, en het oordeel van de calculator.

    Lees verder: Wat staat er in een uitgangspuntennotitie?

  2. Deel B

    Deel B is het detail van de uitgangspuntennotitie, met alle andere uitgangspunten: projectgegevens, partijen, locatie en bouwplaats, brondocumenten, op te leveren documenten, contract en voorwaarden, normen en regelgeving, de hoofdstukken van je discipline, deadlines, raakvlakken en demarcatie, risico's en kansen, tegenstrijdigheden, open punten en vragen voor de nota, en de nota's van inlichtingen. Ook voor werkvoorbereiding en de fases daarna.

    Lees verder: Wat staat er in een uitgangspuntennotitie?

  3. Demarcatie

    Demarcatie is de verdeling van het werk tussen partijen: per onderdeel wie levert en wie aanbrengt, bijvoorbeeld E, W, bouwkundig of derden.

    In installatie.ai: Een onderdeel waarvan de stukken het niet duidelijk zeggen, staat als onduidelijk, met de bron.

    Lees verder: Demarcatie tussen E, W en bouwkundig

  4. Demarcatielijst

    Een demarcatielijst is een stuk met de taakverdeling per onderdeel, vaak als tabel. Ze staat soms los in het dossier en soms vooraan in een hoofdstuk van het bestek.

    Lees verder: Demarcatie tussen E, W en bouwkundig

  1. Kernbron

    Een kernbron is een stuk waar de notitie in de eerste plaats op rust, zoals het bestek, de technische omschrijving, de offerteaanvraag of een nota van inlichtingen. Andere stukken zijn aanvullend of doen niet mee.

    In installatie.ai: Binnen dezelfde groep stukken gaat een kernbron voor op een aanvullend stuk. Jij stelt de rol per stuk vast bij de controle.

    Lees verder: Hoe het werkt

  2. Korting bij te late oplevering

    Een korting bij te late oplevering is een bedrag per dag dat de opdrachtgever op de aannemingssom inhoudt als het werk te laat klaar is. Onder de UAV 2012 staat het bedrag in het bestek, en anders is het € 60 per dag.

    Voorbeeld uit het fictieve dossier Proefpolder: Bestek, par. 1.04.2, p. 12: "een korting opgelegd van € 1.500 per werkdag, met een maximum van 10% van de aanneemsom"

    Lees verder: Hoe ziet een regel met bron eruit?

  1. Leeg met reden

    Leeg met reden is een veld zonder waarde omdat er geen bron voor gevonden is, met de reden erbij: niet in de stukken, onduidelijk of niet gelezen. Het is een open punt, geen gat.

    Lees verder: Leeg is leeg

  1. Meer- en minderwerk

    Meer- en minderwerk is wat na de opdracht bij de aannemingssom bijkomt of ervan afgaat. Onder de UAV 2012 komt het onder meer uit bestekswijzigingen, afwijkingen van stelposten en afwijkingen van verrekenbare hoeveelheden.

    Lees verder: Welke fouten wil je voorkomen?

  2. Meervoudig onderhandse aanvraag

    Een meervoudig onderhandse aanvraag is een aanvraag waarbij de opdrachtgever of de hoofdaannemer een beperkt aantal gekozen partijen om een aanbieding vraagt. Voor aanbestedende diensten regelt hoofdstuk 7 van het ARW 2016 deze procedure.

    Voorbeeld uit het fictieve dossier Proefpolder: Offerteaanvraag, p. 1: "Wij vragen drie installateurs om een aanbieding."

    Lees verder: Wat staat er in een uitgangspuntennotitie?

  1. Nazending

    Een nazending zijn nieuwe stukken bij een bestaand dossier, zoals een nota van inlichtingen of een nieuwe revisie van een tekening.

    In installatie.ai: Je ziet per veld wat er verandert, met de bron van de oude en de nieuwe waarde.

    Lees verder: Hoe verwerk je een nota van inlichtingen?

  2. Nota van inlichtingen

    Een nota van inlichtingen (NvI) is het document met de vragen van inschrijvers en de antwoorden van de aanbesteder, die de aanbestedingsstukken verduidelijken, aanvullen of wijzigen. De UAV 2012 rekent hem tot het bestek, en bij een aanbesteding volgens het ARW 2016 is hij bindend voor elke inschrijver.

    Lees verder: Nota van inlichtingen

  1. Offerteaanvraag

    De offerteaanvraag of leidraad is het stuk waarin de aanvrager de procedure regelt: wat je aanbiedt, de sluiting van de inschrijving, de termijn voor vragen, de schouw en welke stukken je indient.

    Lees verder: Wat staat er in een uitgangspuntennotitie?

  2. Open punt

    Een open punt is iets wat de calculator nodig heeft maar wat ontbreekt of onduidelijk is in de stukken, zoals een bijlage die genoemd wordt maar niet is aangeleverd.

    In installatie.ai: Een open punt kan een concept-vraag voor de nota van inlichtingen worden.

    Lees verder: Wat je krijgt

  3. Overdracht

    De overdracht is het moment waarop de calculator de uitgangspuntennotitie doorgeeft aan werkvoorbereiding of een andere afdeling. Daarna kan hij haar nog bijwerken.

    In installatie.ai: Met een checklist van wat nog open is, een link in plaats van de inhoud in de mail, en een ontvangstbevestiging.

    Lees verder: Wat moet er mee bij de overdracht naar werkvoorbereiding?

  1. Proces-verbaal van aanwijzing

    Het proces-verbaal van aanwijzing is het verslag van de toelichting die de aanbesteder op het werk geeft. De UAV 2012 rekent het tot het bestek, net als de nota van inlichtingen.

    Lees verder: Nota van inlichtingen

  2. Programma van eisen

    Een programma van eisen (PvE) is een stuk dat vastlegt wat de opdrachtgever wil, vaak als eisen aan ruimten en prestaties in plaats van een uitgewerkte oplossing.

    Lees verder: Wat is een uitgangspuntennotitie?

  1. Raakvlak

    Een raakvlak is een onderdeel waar twee partijen allebei een deel van het werk doen, zoals de voeding van een W-installatie die de installateur E levert en aansluit.

    Lees verder: Demarcatie tussen E, W en bouwkundig

  2. Rangorde van stukken

    De rangorde van stukken is de volgorde die bepaalt welk stuk voorgaat als stukken elkaar tegenspreken. Onder de UAV 2012 gaat, tenzij het bestek iets anders bedoelt, een nieuw document voor een oud, de beschrijving voor een tekening en een bijzondere regeling voor een algemene.

    In installatie.ai: Een nota gaat voor op het stuk dat hij wijzigt, en bij twee even zware stukken zie je beide en kiest de calculator.

    Lees verder: Welk stuk wint bij een tegenstrijdigheid?

  1. Signaal

    Een signaal is een risico, tegenstrijdigheid, clausule, raakvlak, open punt of deadline in de stukken, altijd met bron.

    Lees verder: Wat je krijgt

  2. Sluiting inschrijving

    De sluiting van de inschrijving is de datum en tijd waarop je aanbieding binnen moet zijn. Verschuift een nota van inlichtingen de datum, dan geldt de datum uit de nota.

    Voorbeeld uit het fictieve dossier Proefpolder: Offerteaanvraag, par. 3.3, p. 2: "De inschrijving sluit op donderdag 14 januari 2027 om 12.00 uur."

    Lees verder: Wat staat er in een uitgangspuntennotitie?

  3. STABU

    STABU is een systematiek om een bestek op te stellen, met genummerde hoofdstukken per werksoort en daaronder paragrafen. In een STABU-bestek staat de elektrotechniek vanaf hoofdstuk 70.

    Lees verder: Uitgangspuntennotitie

  4. Stelpost

    Een stelpost is volgens de UAV 2012 een in het bestek als zodanig aangeduid geldbedrag dat in de aannemingssom zit, voor uitgaven die het bestek nader beschrijft. Wijken de uitgaven af van het bedrag, dan wordt het verschil verrekend.

    Voorbeeld uit het fictieve dossier Proefpolder: Bestek, par. 70.80.10, p. 18 (pdf-pagina 20): "een stelpost opgenomen van € 42.500 exclusief btw"

    Lees verder: Welke fouten wil je voorkomen?

  1. Technische omschrijving

    Een technische omschrijving (TO) is een beschrijving van het werk in gewone tekst, naast of in plaats van een bestek. Voor de installateur is ze vaak een kernbron.

    Lees verder: Wat is een uitgangspuntennotitie?

  2. Tegenstrijdigheid

    Een tegenstrijdigheid is een gegeven waarover twee stukken iets anders zeggen. Onder de UAV 2012 moet de aannemer een klaarblijkelijke tegenstrijdigheid melden.

    In installatie.ai: installatie.ai volgt een vaste rangorde: een nota gaat voor op het stuk dat hij wijzigt, een nieuwere revisie voor een oudere. Beide bronnen blijven zichtbaar, en zijn twee stukken even zwaar, dan kiest de calculator.

    Voorbeeld uit het fictieve dossier Proefpolder: Armaturenlijst, cel D8: "64". Nota van inlichtingen 2, vraag 4: "In de twee trappenhuizen komen in totaal 58 stuks armaturen type A3".

    Lees verder: Welk stuk wint bij een tegenstrijdigheid?

  1. UAV 2012

    De UAV 2012 zijn de Uniforme Administratieve Voorwaarden voor de uitvoering van werken en van technische installatiewerken. Ze gelden voor zover het bestek er niet uitdrukkelijk van afwijkt; de huidige tekst is de UAV 2012 (versie 2025).

    Lees verder: Welk stuk wint bij een tegenstrijdigheid?

  2. UAV-GC

    De UAV-GC zijn algemene voorwaarden voor geïntegreerde contracten, waarin de opdrachtnemer ook ontwerpt. De UAV-GC 2025 zijn gepubliceerd op 14 januari 2025 en volgen de UAV-GC 2005 op.

    Lees verder: Wat staat er in een uitgangspuntennotitie?

  3. Uitgangspuntennotitie

    Een uitgangspuntennotitie (UPN) is het document waarin een installateur de uitgangspunten van een aanvraag op één plek zet: project, procedure, contract, planning, techniek, raakvlakken, risico's en open punten. De calculatie rust erop, en bij de overdracht krijgt werkvoorbereiding dezelfde notitie.

    Lees verder: Uitgangspuntennotitie

  1. Versie

    Een versie is een opgeslagen stand van de uitgangspuntennotitie, met een nummer, een datum en wie hem opstelde.

    In installatie.ai: Elke correctie of nazending die je opslaat, wordt een nieuwe versie met een rij in de revisietabel van de notitie. Een eerdere versie blijft terug te vinden.

    Lees verder: Hoe het werkt

  2. Vraagspecificatie

    Een vraagspecificatie is de beschrijving van wat de opdrachtgever vraagt bij een geïntegreerd contract, als eisen in plaats van een uitgewerkt werk. Bij een contract op basis van de UAV-GC neemt ze de plaats van het bestek in.

    Lees verder: Wat is een uitgangspuntennotitie?

  1. Werkdag

    Een werkdag is in de UAV 2012 een kalenderdag, behalve erkende rust- en feestdagen, vakantiedagen en andere niet-individuele vrije dagen. Voor een korting per werkdag of per kalenderdag maakt dat verschil.

    Lees verder: Welke fouten wil je voorkomen?

  2. Werkvoorbereiding

    Werkvoorbereiding is de afdeling of rol die een gegund werk voorbereidt voor de uitvoering. Ze start met de stukken, de begroting en de overdracht van de calculatie.

    Lees verder: Wat moet er mee bij de overdracht naar werkvoorbereiding?

  1. Zekerheidsstelling

    Een zekerheidsstelling is een garantie, meestal een bankgarantie, voor de nakoming van de verplichtingen van de aannemer. Onder de UAV 2012 is die, als de opdrachtgever haar bedingt en het bestek niets anders zegt, 5% van de aannemingssom.

    Lees verder: Wat staat er in een uitgangspuntennotitie?

Bronnen

  1. UAV 2012 (versie 2025)Staatscourant 2025, nr. 6896, 26 februari 2025
  2. Aanbestedingsreglement Werken 2016Rijksoverheid, mei 2016
  3. De nieuwe UAV-GC 2025: de belangrijkste aanpassingenLoyens & Loeff, 20 maart 2025
  4. Vier interessante vernieuwingen in het DG2025 bouwteam-modelLoyens & Loeff, 20 juli 2025
  5. Verantwoording 2023-01 van de STABU2 Online CatalogusKetenstandaard Bouw en Installatie, 14 maart 2023
  6. Een openbaar bestek elektrotechnische installaties, opgesteld volgens de STABU-systematiekTenderNed, publicatie 424732, 10 februari 2026
  7. Energieprestatie indicatoren BENGRijksdienst voor Ondernemend Nederland
  8. Keuzedeel K1479, module E, les E1 VoorbereidingNKBB, mbo-lesmateriaal

De voorbeelden komen uit het fictieve dossier Proefpolder: offerteaanvraag, bestek, armaturenlijst en nota's van inlichtingen.

Dit is geen juridisch advies. Wat in jouw aanvraag geldt, staat in de stukken van die aanvraag.

Demo

Zie het op je eigen aanvraag

In een half uur laten we zien hoe installatie.ai de uitgangspuntennotitie maakt, met bij elke waarde uit de stukken het stuk, de pagina en het citaat. Op een fictief dossier, of op een eigen aanvraag.

  • Vrijblijvend
  • Je kiest zelf een moment
Het scherm Beoordelen van installatie.ai: de lijst Ter beoordeling door de calculator, met per tegenstrijdigheid bron A en bron B, elk met het stuk en de pagina.